Văn nghệ

04/10/2023 lúc 15:19

G





ã dắt xe máy ra cổng cơ quan chưa kịp ngồi lên thì trời lắc rắc mưa. Đã cuối thu, mọi năm vào dịp này thời tiết thường hanh heo, se lạnh. Đây là mùa Hà Nội vắng những cơn mưa như tên một ca khúc mà bọn trẻ thường hay hát. Mưa kiểu này chắc lão Trời làm phép thôi, chỉ rải đôi ba hột rồi tạnh ngay đây mà. Gã lẩm bẩm rồi ngồi lên xe, nhấn nút khởi động, vào số, tăng ga. Con xe cũ kỹ của gã xịt khói lao ra cổng hòa vào dòng xe đông đúc ồn ào trên phố.
Trưa nay, gã có cuộc hẹn với nàng, một sinh viên báo chí nhưng ham viết truyện ngắn. Nàng, là cộng tác viên của gã và…biết nói sao nhỉ, hâm mộ gã lắm.Nàng hay đến phòng làm việc của gã, khi thì đưa cái truyện ngắn em vừa viết xong nhờ anh xem hộ, khi thì nhân tiện em đi thư viện quốc gia ghé qua thăm nhà văn nhớn có gì mới không, khi thì chẳng có lý do gì sất, đi đường thấy mấy bông hoa đẹp em mua tặng anh…Muôn vàn lý do để đám đàn bà con gái mượn cớ đến thăm người khác giới mà mình thích hay đang nhằm vào một mục đích bí ẩn gì đấy. Gã thì thừa biết là cô nàng khoái gã, cứ nhìn cách nàng cúi đầu và thỉnh thoảng liếc nhìn trộm gã trong những lần góp ý bài vở cho nàng. Đàn ông hay đàn bà khi đã thích nhau, mê nhau rồi thì có mà giấu được nhất là khi trong phòng chỉ có anh và em.
Tuy đã có vợ có con, hai đứa, nếp tẻ đủ cả nhưng gã vẫn là mục tiêu tấn công của hàng tá phụ nữ phần lớn là mấy ả, mấy nàng đa tình đa cảm đeo đuổi nghề viết văn. Gã là nhà văn thuộc thế hệ sau chiến tranh chống Mỹ, chuyên viết truyện ngắn. Gã là người sát giải. Cuộc thi nào gã không tham dự thì thôi chứ nếu gửi truyện ngắn đến thế nào cũng dính thưởng, không cao thì thấp. Tuy vậy, nhưng người đề cao và xem thường gã xấp xỉ bằng nhau...

04/10/2023 lúc 15:19

Đi sớm về muộn, điện ở phòng làm việc của Thâm luôn sáng trưng, nhìn vẻ ngoài ai cũng nghĩ cô ta chăm chỉ cần mẫn vì việc công, không hề nghĩ tới riêng tư. Ai đâu biết được rằng trong lòng Thâm đang sục sôi vì uất hận. Suốt vài tháng qua không đêm nào trọn giấc. Cái con Lan chân dài (gọi tắt là Lan dài) đã cướp thô thiển công đầu tư chăm sóc con đường đi lên cửa quan của Thâm bằng tiền và giường...

04/10/2023 lúc 15:19

L





àng Đại hôm nay xôn xao hẳn lên. Dân trong ngõ, ngoài chùa  kháo nhau kéo đến đầy sân, đầy nhà  khi hay tin cha tôi trở về. Họ tụ tập, bàn tán với nhau dưới bóng râm của hàng cây phi lao, bạch đàn trên những con đường đầy sỏi son và cát trắng về sự kiện này. Họ đến vì nhiều lẽ và cũng là để thỏa lòng hiếu kỳ hay sự tò mò nào đó.  Gần bốn mươi năm trước, cha tôi nằm trong đội hình tình nguyện xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước rồi bỗng dưng thất lạc không rõ tung tích. Mẹ lấy ngày đất nước giải phóng làm ngày giỗ cha tôi. Ông mỉm cười sau khung kính phóng lại từ tấm ảnh duy nhất chụp chung với các bạn đồng ngũ cùng lên đường ra trận năm ấy - ngự trên ban thờ gia đình cũng bấy nhiêu năm...
Ngay chính tôi lúc đầu cũng không tin người đàn ông râu quai nón, nói giọng nằng nặng, khê khê, liên tục rít thuốc lào trong nhà kia là cha của mình. Ông hầu như chỉ gật đầu đáp lại những lời chào hỏi của bà con cô bác. Ông ít nói, không hiểu vì chất giọng đầy âm vực thổ ngữ hay vì ông ngại ngần khi phải tiếp xúc với rất nhiều người, cho dù là anh em con cháu trong dòng họ thì với ông cũng vẫn cứ là xa lạ so với những người không dây mơ rễ má nhưng đã gắn bó gần cả cuộc đời ông. Mẹ tôi đi ra, đi vào tíu tít mời chào và đỡ lời khi có người lại gần thăm hỏi cha tôi. Trông mẹ như trẻ ra. Bao năm nay, mẹ cất giấu nụ cười vào trong gan ruột, cứ âm thầm làm lụng nuôi con. Mẹ thường xuyên thắp hương cho cha nhưng hình như trong lòng bà  không tin là cha tôi đã mất vì ngoài tờ giấy báo tử gửi về địa phương thì không có thêm bất cứ thông tin nào về cha tôi từ phía những người trở về. Gia đình tôi vẫn có ý ngóng trông tin tức về ông, vẫn không nguôi hy vọng nhưng cha cứ bặt vô âm tín. Vậy mà, hôm nay cha đã trở về như người về từ thế giới khác...

04/10/2023 lúc 15:19

P





him chi coi mà buồn dữ tợn! Con Hương vừa coi vừa lấy cái mền chặm nước mắt. Nhưng nước mắt vẫn cứ chảy ra, con Hương lại chặm ướt hết một vạt mền. Đến đoạn cao trào thì nó khóc hu hu vọng tới mấy nhà bên xóm. Người ta tưởng mụ Tư mạ con Hương chết rồi mới chạy sang. Nhìn mụ Tư lay lay con Hương ngộ qua chuyện con Hương bất đắc kỳ tử. Nhưng không, không có ai chết hết. Con Hương ngồi dậy nói mạ ơi bộ phim tội quá à. Cả xóm thở hùi, đúng là thần kinh có phần luộm thuộm. Người đang bỏ hàng rổ sắn vừa mới xắt chưa phơi, người đang để thúng lúa vịt đàn xơi tái chạy sang đây xem hai mạ con con Hương duyệt chương trình giọt nước mắt hai thế kỷ. Rứa mới ăn chơi, mới ớn đến tóc gáy nhưng cũng cười hể hả. Nhưng rồi sắn thì phơi sau, vịt ăn hết thúng lúa coi như vịt mềm vịt ú. Tất cả mọi người xoay quanh con Hương hỏi bộ phim tên chi, chiếu kênh mô. Con Hương đáp, kênh đó đó, bộ phim tên chi cháu không nhớ, chỉ thấy buồn dữ tợn nên mới khóc. Thấy thương dữ tợn nên nước mắt cứ rơi. Cũng lâu rồi không khóc kiểu đó, chừ khóc để vệ sinh tâm hồn. Chừ tâm hồn đã sạch khô, muốn điện cảm ơn nhà làm phim nhưng không có số điện thoại.
- Rứa phim kết thúc chưa?
- Dạ chắc chưa, cháu không rõ. Cháu khóc chớ có biết chi mô.
- Kỳ con tập tàng, con mát cà chớn, phim kết thúc mới tận cùng bi thương hay hạnh phúc chớ, coi chưa xong đã khóc. Thôi đi về mấy o.
- Nhưng nó hay thiệt mà.
- Hay răng, kể coi...

04/10/2023 lúc 15:19

A





o rộng chừng…! Chợt nhớ, cách tính diện tích hình tròn “bán kính nhân bán kính nhân pi”. Nhưng, người làng chẳng học nhiều đến thế: ao rộng chừng mười lăm mét, ấy là ước đoán theo đường kính, từ bên này sang bên kia.
Quê tôi ven tả Kiến Giang. Một ngôi làng dài uốn lượn theo bờ sông, mỏng như lá lúa, phơi giữa cánh đồng quay trở hướng nào cũng gặp gió, gặp nước. Nửa thiên niên kỷ trước, các cụ tổ trên đường nam chinh, nghiêng nghé được vùng địa cát, ngày khải hoàn theo chiếu di dân mà chọn nơi chốn đi “kinh tế mới”. Những dãy nhà kéo từ bờ sông ra cánh đồng như hình xương cá, người quê tôi gọi là trôổng- một âm tiết xưa xắc của tiếng Việt cổ hay có gốc gác từ tiếng chăm (!?) Quanh ao là những cây mưng (lộc vừng) cổ thụ thả hoa dây lòa xòa. Hoa tàn rơi xuống trải thảm trên mặt nước dập dềnh , sóng sánh.
9 giờ sáng, gió Nam từ cánh đồng thổi vào mát rờn rợn. Tôi quăng lưỡi câu về phía gốc mưng phục một con ếch mệ trong hang. Trên ngọn măng vòi, con chim bói cá cũng im lặng chăm chắm chờ một hình cá lượn dưới mặt nước. Mặt ao lặng như tờ. Gió thổi riu riu. Ngọn măng vòi mồ côi đung đưa nhè nhẹ. Con chim bói cá nhìn tôi như…cười cười. Con ếch mệ trong hang vẫn chưachịu mồi. Hai mắt thằng bé mười tuổi ước chừng díu lại. Ngọn măng vòi nhún nhẩỷ, nhún nhẩy rồi bỗng một tia xanh lè vút xuống, chớp sóng, mặt nước xao động. Con chim bói cá đập cánh bay lên với “chiến lợi phẩm” dãy dụa. Tôi choàng tỉnh, giật vội cần câu, sợi cước múa loằng ngoằng, nhẹ tênh. Năm năm một lần, xóm quậy ao, gọi là “ “vậy phôốc”. Ai có nơm dùng nơm, có rớ (vó) dùng rớ, thả sức bắt cá. Nhưng tịnh không thấy tát ao bao giờ- tát ao là phơi đáy, tận diệt, là vỡ gương làng...
 
 

04/10/2023 lúc 15:19

 
 






L





àng Đan nằm cạnh sông Cày bao bọc những rặng tre ken dày. Thần hoàng làng là một người chuyên đan sọt nghe nói ngày xưa ông là lính thời nhà Trần dưới trướng của tướng quân Phạm Ngũ Lão học được nghề đan về truyền cho dân làng. Cứ thế đời này sang đời khác nhưng rồi cũng rơi rụng đi. Lớp trẻ không chịu học nghề, cái nghề đòi hỏi tỉ mẩn công phu, chuốt đi chuốt lại rồi nheo nheo, ngắm ngắm, rồi uốn uốn cong cong cho đến tuổi lưng còng vẫn xoay đi nắn lại cái vành rổ, vành rá. Đêm rã rời nhờ có chút rượu giãn xương cốt nằm mới đỡ đau nhức muốn rụng từng lóng xương. Làng Đan bây giờ chỉ còn lại duy nhất một nghệ nhân theo nghề là lão Rổ. Đúng là lão Rổ thật. Khuôn mặt đậu mùa từ khi sinh ra đã để lại chằng chịt những vết sẹo lỗ chỗ. Lão khoái cái tên Rổ vì nghề của lão là đan Rổ. Vợ lão tên là Rá, đây là cô vợ hai. Vợ đầu chết sớm khi chưa có con. Lão thích cô này vì cái tên: Rá! Rổ, Rá cặp lại mà sinh ra một cô gái có khuôn hình dỏng cao nước da trắng hồng như người mẫu. Lão đặt tên con là Tre - Nguyễn Thị Thanh Tre. Tre không chịu, lão bảo: "Mày dáng cao vong vỏng như thân tre ngà thì tao đặt là Thanh Tre, đúng quá còn chê gì nữa".  Tre không chịu đi học vì cứ đến lớp là lũ bạn cứ réo lên: "Ê, ê bọn mày ơi! Cái Thanh Tre nó đến rồi". Thầy giáo làng là người nghiêm lắm luôn có một thanh tre dắt lưng, trò nào lười học là vụt luôn. Lắm đứa lưng cứ nổi con lươn, con chạch nên bọn nó ghép luôn cô bé có cái tên ấy. Mãi sau, có một họa sĩ chuyên vẽ đề tài nông thôn gặp Tre liền nhờ làm người mẫu. Từ đó cái tên Thanh Tre được thay bằng Thanh Trúc và bức tranh "Bé Thanh Trúc" ngồi trên cái ghế tre do ông Rổ đóng đã trở thành bức họa nổi tiếng được đem đi triển lãm quốc tế và bán cho một thương gia nước ngoài...

04/10/2023 lúc 15:19

B





ữa tiệc sắp tàn - Thức ăn ê hề bừa ra cùng chai lọ. Nói dại, có phải không sợ những căn bệnh chết người, có thể gom lại của vứt đi này mà hầm lên,, hổ lốn làm một nồi súp to tướng, với bánh mỳ thì ăn thật ngon. Hoặc lại rượu - Theo chân lý của gã nát rượu. Uống say, sáng mai ngủ dậy mà váng đầu, nếu ăn canh lá khoai, uống nước chanh thật là đại ngu, mà phải học cách leo núi và xuống núi. Uống cho tít lên đỉnh núi, thì phải trượt từ đỉnh xuống cho nó hạ thấp cái đỉnh của tối qua.
Lại nói mâm tiệc ê hề…Chỉ háo hức lúc đầu. Khi rượu vào lưng lửng, các cục rựa mận, xương hầm mà thịt mọc sâu như rễ vào các thớ, vì họ hay lịch sự mà không tiện dùng tay không biết nữa, nên xếp vào một cái đĩa lúc đầu vào tiệc đặt bát cho lịch sự. Còn may đấy, có gã cái thói của tập thể làm bẩn nhiều càng tốt. ..........
 

04/10/2023 lúc 15:19

N





han sắc là vốn liếng của đàn bà. Cũng như cái tài là giá trị căn bản của anh đàn ông, nên mới có câu thành ngữ trai tài gái sắc. Tôi nhận ra điều đó trước hết từ cái sự hay chăm chút tỉa tót trang điểm của Nhàng vợ tôi. Nhàng hay chăm chút sửa sang nhan sắc của mình lắm. Nàng vốn có sắc đẹp hơn người. Gái quê ra thành phố đã hơn chục năm nên ở nàng có cả sự tinh khôn của phố phường lẫn vẻ chất phác chân thật của làng quê, nên ở nàng có sự hài hòa giữa nét thanh nhã lịch sự nơi đô thị văn minh và vẻ hồng nhuận hồn nhiên của chốn thôn làng.
Đã đẹp nàng lại càng ra sức làm cho mình đẹp thêm. Cũng giống như đối với đồng tiền. Đã có chín trăm rồi, người ta lại muốn có một nghìn, nên lại tìm đủ mọi cách để làm cho dấn vốn mình sinh nở thêm ra. Điều này khác hẳn với anh nghèo kiết, loại móc túi bẩy ngày không thấy một đồng xu kẽm như cách nói ngoa ngoắt quen thuộc của Nhàng. Nghèo kiết rồi, biết là có dành dụm cũng chẳng mọc mũi sủi tăm được, nên anh ta kiếm được đồng nào là vắt mũi bỏ miệng sạch trơn đồng ấy ngay thôi.
........
 

04/10/2023 lúc 15:19

C





hừng quá nửa đêm, theo thói quen, tôi thức giấc; và khác hẳn mọi lần, trong gõ nhịp buồn buồn đều đặn tiếng tích tắc của đồng hồ tường, đâu như có tiếng chuông gió tung tinh, tung tinh...Nhõm dậy khỏi giường, tôi lắng nghe, đích xác là ngay bên ngoài cửa sổ, chỉ nơi giàn hoa tigon dưới đây thôi. Lạ nhỉ? Ai mang đến đây cái chuông gió? Bố tôi chắc chắn không, các anh chị tôi cũng lâu lắm không về, nhà chỉ hai cha con? Hay có một ai đó tặng tôi, mà lặng im? Mà nếu vậy, thì vào lúc nào, vả lại treo cái chuông gió kia lên đâu dễ, bởi giàn hoa cao, trên trèo xuống, dưới trèo leo đều khó, chính tôi cũng ngại, huống hồ...
Tung tinh... tung tinh...
Tôi nhẹ bước đến bên cửa ..............
 

04/10/2023 lúc 15:19

T





ôi nghe rõ tiếng gàu vừa thả xuống giếng và chăm chú nhìn qua hàng rào.
Người Dung hơi cúi xuống, khẽ lắc lư, chắc là đang vung dây cho nước vào gàu. Rồi nó đứng thẳng người, song chẳng hiểu vì sao, không chịu kéo gàu nước lên mà ép chặt đầu dây vào thành giếng, vẻ mặt trầm ngâm, hướng về một nơi nào đó xa xăm, tuồng như ở nơi ấy đang xảy ra một việc gì sôi động lắm, rối rắm lắm, cuốn hút mọi tâm trí của nó.
Mái tóc dài đen mượt phủ xuống đôi bờ vai thon thả. Cơn gió buổi sáng từ cánh đồng bất chợt dạt vào làm những sợi tóc dài của Dung xõa tràn qua khuôn mặt trắng trẻo. Con bé vội vã đưa một tay lên để vén tóc lại. Chắc cơn gió đã kéo nó về với thực tại, với công việc đang làm. Khom người, nó kéo vội gàu nước lên, đổ vào đôi thùng đặt song song ở hai đầu chiếc đòn gánh tre cũ kỹ, nhẵn bóng. Một gàu. Hai gàu. Nước chưa đầy thùng, vậy mà đến gàu thứ ba nó lại rơi vào tình trạng cũ, vẫn ngâm mãi chiếc gàu dưới giếng, thở dài, hướng khuôn mặt đẹp, đầy thánh thiện về phía chân trời đông...........
 

04/10/2023 lúc 15:19

T





ôi mới về quê ngoại trưa nay. Tháng năm, mới chỉ hơn mười giờ đã thấy nắng chang chang bỏng rát trên Tôi vừa về đầu, lại thêm ngọn gió Lào hầm hập nên cái nắng càng thêm gay gắt, khó chịu. Trên con đường làng ngồn ngộn những chiếc xe trâu, xe công nông chất đầy lúa. Người người ngược xuôi đi về. Ai cũng hối hả, vội vàng như muốn làm cho thật nhanh công việc để mau mau về đến nhà. Tôi nghe từ căn bếp nhà cậu tôi thoảng thơm mùi gạo mới, mùi tiêu hành phi trên mỡ và cả mùi hến nấu canh rau, một món ăn dân dã mà tôi không bao giờ quên được.
Tôi không nhớ chính xác là mình đã về thăm làng Mai quê ngoại cả thảy bao nhiêu lần. Để rồi cứ mỗi lần trở về lại được thưởng thức món ẩm thực quen thuộc, đậm đà hương vị quê kiểng ấy. Vì dẫu sao thì từ ấy đến nay cũng đã thấm thoắt mấy chục năm trôi qua rồi. Và, cũng mấy chục năm trôi qua, dù phải sống xa quê ngoại, nhưng tâm tưởng tôi vẫn luôn luôn hướng về. ............
 

04/10/2023 lúc 15:19

T





rước đó vài giờ, chị không có ý định sửa soạn cho mình một chuyến đi. Chỉ độc chiếc vali với vài bộ đồ cần cho mùa lạnh. Chị nghĩ đến một nơi nào đó xa xa thành phố bụi bặm này, một vùng đất đủ sự mênh mang và xa cách.
Con tàu lùi lũi rời thành phố giữa lúc từng cơn mưa bụi gối lên nhau mê mải, những cung đường lồng lộng mở ra trước mắt. Phía sau lưng, thành phố đông đúc và ẩm ướt khuất dần. Ngày ra mắt họ hàng, anh cũng đưa chị về trên chuyến tàu như thế. Cũng một ngày mưa bụi gối lên nhau. Chị bảo: Em mơ thấy con tàu chạy ngược chiều trên toa tàu ghi những kí hiệu kì lạ. Anh cười: Kí hiệu kì lạ của em chỉ là những con số thôi mà. Rồi chị lại mơ, ai đó bảo những con số ấy nằm ngoài dãy số tự nhiên. Chúng cứ múa may chực rớt khỏi toa tàu. Nếu như vậy thì nó vô nghĩa, em yêu ạ. Anh nói mơ hồ khi cơn buồn ngủ ngập dần. Đó là câu chuyện vu vơ của mười mấy năm về trước.
Anh bảo anh cô đơn. Thằng con lớn hỏi: Mẹ cô đơn không? Chị cười nửa miệng: Cô đơn chẳng để làm gì. Chị đã mất anh bởi một con nhóc học trò. Con nhóc ấy vừa mang vẻ bề ngoài nhí nhố nhưng đôi lúc lại vừa tỏ vẻ chín chắn, trưởng thành. .......
 

04/10/2023 lúc 15:19

T





iếng thức dậy những con gà trống gáy, tiếng chim gù, tiếng nhạc hẹn giờ chiếc điện thoại di động, tiếng rao quà sáng… là âm thanh sống động yên bình một ban mai hé rạng. Ai đó vẫn mơ hồ chìm sâu trong giấc âm no nhàn rỗi giữa bản hòa tấu đa cung bậc các chú gà sốt sắng, chim kêu nhau rên rỉ thiết tha, nhạc hẹn máy mọc… thì đây nhé: tiếng rao quà xô bồ méo uốn tất bật xôn xao: Ai ôi! (Ai xôi?); Bán té! (Bánh tét); Mi dê! (Mì i ê!); Ai háo! (Ai cháo?); Bánh chưng đơi (Bánh chưng đây)… Đường phố thức dậy và bầu không khí náo nhiệt bộn bề của bao nỗi lo toan chỉ dần lắng xuống sau đó chừng hai tiếng đồng hồ.
Như một sự xếp đặt tự nhiên, khi cái ồn ả tất tưởi trôi đi, những giọng rao chới với văng vẵng xa dần, một gánh bún hến chạy rong “chính hãng”. Do Mai xuất hiện. Không tiếng rao mời chèo kéo, không biển hiệu phô bày, gánh bún hến cứ “đến hẹn lại lên”. Khá nhiều các chị các bà hàng phố đang chực chờ. Bến đỗ của gánh ba người khách. Họ, hoặc mang bát mua đưa về nhà, hoặc có người ngồi xơi tại chỗ. Người bán hàng là một cô gái không thể đoán ra tuổi bởi khuôn mặt khô gầy, héo hó đen sạm nắng gió. ........
 

04/10/2023 lúc 15:19

C





ái li vỡ làm nhiều mảnh dưới nền gạch hoa. Thị coi lại trên tay, còn năm cái. Thị bước tiếp. Nhiều lần cứ sắp bước vô phòng sếp, là thế nào thị cũng đánh rơi một thứ vật nào đó, nếu không phải chân vấp cầu thang...
- Bố nhắc gì con? - Đôi lần trong lòng thị loé lên câu ấy.
Bố thị và ông Ba là bạn vong niên, cụ thể ông Ba thua ông Nhã chín mười tuổi chi đó. Họ thân nhau trong công việc, trong tính nết, họ giúp nhau vượt qua cuộc kháng chiến chống ngoại xâm gần đây nhất… Cái mối tình bằng hữu ấy giữ mãi ngay khi một bên đã về vườn còn một bên vẫn oai phong tại vị với một cái ghế kha khá của địa phương. Thị tìm hiểu kĩ, và biết giữa hai người không hề có ràng buộc kinh tế, văn hóa, chính trị nào, chỉ là tình thân chân chính; tức là ông Ba không hề mang chút ơn huệ gì với bố thị cả, kiểu như ông từng được ông Nhã cưu mang, giúp đỡ này kia chẳng hạn. ..
 

04/10/2023 lúc 15:19

P





hải trăn trở lắm hắn mới có quyết định trở về Tổ quốc; với một điều ước rằng: chỉ một lần trở về quê hương, lên bàn thờ tổ tiên thắp mấy nén hương cúi đầu tạ tội rồi làm điều gì đó cho gia đình, quê hương dù nhỏ cũng được để sám hối vì những gì mà hắn đã gây ra trong quá khứ rồi muốn ra sao thì ra.
Trong chuyến xe tour hành trình từ Lào về Việt Nam, ngồi cạnh hắn là hai bà người Lào gốc Việt, độ tuổi khoảng lục tuần nhưng còn sung sức lắm, họ vui vẻ nói chuyện liên hồi. Qua câu chuyện hắn được biết: một người ở Huế, còn người kia gốc ở Đà Nẵng, vì chiến tranh gia đình họ buộc phải phiêu bạt sang đất khách quê người. Họ mới tìm được gốc gác, họ hàng chừng khảng năm năm trở lại đây. Dùi chỉ là những thế hệ sinh ra và lớn lên trên đất bạn nhưng khi nói về quê hương giọng của họ nghe sao mà gần gũi, thân thương, tự hào đến vậy. Thế mới biết ông bà ta thường có câu: “Rung rung lá rụng về cội” quả là không sai. .......
 

04/10/2023 lúc 15:19

T





ừ quê chồng tôi, tin báo ra cho biết ngày chuyển mộ mẹ chồng tôi vào khu mộ dòng họ. Chồng tôi đang nằm bệnh viện vì chứng thấp khớp tái phát. Chúng tôi có cớ để không về. Nhưng tôi quyết định đi thay anh, chẳng phải chỉ vì nhìn mắt anh tôi biết anh nghĩ sao. Tự tôi thấy phải về, tôi cần phải về. Ngày bà mất, chúng tôi đã không về kịp trước lúc đưa bà ra huyệt. Tôi làm dâu mà không phải hầu hạ mẹ chồng ngày nào; mỗi lần về quê chồng được mẹ quý như khách. Lần gặp đầu, tôi đã mến mẹ, một người đôn hậu, bao dung. Lòng cảm mến càng giúp tôi hiểu bà qua chồng tôi. Những gì anh kể về quê hương, nhất là về mẹ, truyền cho tôi lòng yêu thương của chính anh. Nói khó tin, tình yêu thương ấy đã một lần góp phần hàn gắn vết rạn giữa chúng tôi, vết rạn có cơ dẫn tới chia li. Có lẽ tôi hiểu về mẹ chẳng kém gì chồng tôi, trước hết những gì liên quan đến anh.
Đỗ Sơ học yếu lược xong, muốn học tiếp tiểu học, chồng tôi ngày ấy phải đến trường huyện cách nhà chừng sáu kilômet. Phải sáng tinh mơ đi, tối mịt về, vì ngày học hai buổi, sáng và chiều, nghỉ thứ năm và chủ nhật. .........
 

04/10/2023 lúc 15:19

N





gày chị họ của tôi lên vùng kinh tế mới, tôi đã can ngăn: Mình là dân biển, hiểu con nước ròng, nước lợ, hiểu lưới quét, lưới rùng, con cá mùa trăng, con tôm mùa lũ, còn không làm ăn nên nỗi. Nay lên rừng, chẳng hiểu gì về đất, về cây, làm răng mà sống?
       Tôi không muốn nói rằng: Người ta đủ hai tay, hai chân, hai mắt, chưa hẳn đã làm được gì trên đó. Chị chỉ có một chân, một tay, một mắt, sẽ phát bụi, lăn đá, cuốc đất, đào lỗ, mang vác thế nào được?
       - Người ta đi khá đông, không riêng gì mình chị. Hơn nữa…
       Chị nhìn lên phía núi, nơi ấy như một bức tường đỏ quạch màu máu đọng, dựng dài suốt một dãy miền Tây. Đó là núi trọc, đồi trọc, do chất phát quang, diệt cỏ, làm trụi lá cây rừng, có chứa chất cực độc Đioxin của Mỹ, đã hủy diệt màu xanh của cây rừng. Tôi cũng đã từng lên đó. Vùng đất đỏ Bazan màu mỡ miền Tây của huyện đã bạc màu nhanh chóng. Không còn cây rừng, đất bị nắng đốt, mưa lũ bào mòn, cuốn xói, trở thành vùng đất chết. Ngày không còn nghe tiếng chim hót. Đêm không nghe tiếng thú kêu. Người dân đi qua chiến tranh, lại lún sâu vào thời bao cấp, đói kém. Mọi người không lo nỗi cho mình, còn ai lo cho đồi núi trọc.
     -…
 
 

04/10/2023 lúc 15:19

M





ỗi lần bước vào quán cà phê ấy lòng em không sao khỏi nhớ. Một nỗi nhớ cồn cào buôn buốt xiết chặt con tim với vết thương chưa lành. Vẫn góc quán đó cùng chiếc ghế chỗ ngồi quen thuộc rất khiêm tốn nơi cuối những hàng cây trong khu vườn. Lối đi lát đầy lá vàng và giàn hoa màu tím nhạt. Anh vẫn bảo đây là vị trí anh thích. Anh từng ước nếu sống trong đời có nhiều thời gian để nghiền ngẫm như thế này về mọi chuyện cần phải nghĩ thì quý biết bao. Đó là lần cuối cùng tôi ngồi cùng anh và không biết có gì là tiền định không vì đó là một buổi tối cuối năm.
Trong làn gió khẽ run rẩy của hơi lạnh bay vởn theo từng cơn mưa phùn lất phất làm ướt tóc người, tôi và anh nghé vào quán cùng lắng nghe bản nhạc mà cả hai đều thích.
Tôi ngồi bên anh lặng nhìn gương mặt với những nét thân thuộc nhưng sao hôm nay thấy anh có vẻ trầm tư hơn. Anh đang nghĩ gì à? Không. Anh nhẹ nhàng đẩy ly nước về phía mình. Em à…