Văn hóa thời đại

02/03/2022 lúc 08:55

    K





hi bàn về văn hóa, có một nhà dân tộc đã nói rất đơn giản rằng:Tất cả những gì không phải là thiên nhiên thì đều là văn hóa. Dĩ nhiên, bản thân thiên nhiên không phải là văn hóa nhưng thiên nhiên chịu sự khúc xạ của người cảm nhận. Trong hoài niệm, nhà văn Vũ Bằng nhìn thiên nhiên lung linh hơn, ảo diệu hơn, với một niềm yêu mến đến đắm đuối. Thiên nhiên ấy có ý nghĩa thanh lọc tâm hồn con người, đủ sức vực con người ra khỏi những toan tính đời thường để hòa lẫn vào thiên nhiên với cảm xúc viên mãn nhất, tinh khôi nhất.
            “Thương nhớ mười hai” là một bức tranh lớn, mỗi tháng mỗi mùa là những gam màu xinh xắn tạo nên vẻ đẹp muôn màu sắc dưới nét vẻ tài hoa của “họa sĩ Vũ Bằng”. Những vần chuyển của năm tháng kéo theo sự đổi thay của cảnh sắc thiên nhiên. Hơn ai hết, nhà họ Vũ cảm nhận sự đổi thay ấy tinh tế vô cùng để rồi bật ra thành những dòng miêu tả thiên nhiên Hà Nội làm say lòng người. Ở đây xin được khảo sát thiên nhiên “trăng non rét ngọt”, “rét nàng Bân”, “mùa thu” như là những biểu tượng của bản sắc văn hóa Hà Nội... 

02/03/2022 lúc 08:55

T





ừ trước tới nay, Đảng ta luôn luôn coi trọng công tác xây dựng Đảng. Đổi mới và chỉnh đốn Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng được khẳng định tại Đại  hội VII. Đến Đại hội VIII và trong Đại hội IX khẩu hiệu: Lãnh đạo kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm, xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt được đặt ra cho đúng tầm cỡ Đại hội đầu tiên của thế kỷ XXI và thiên niên kỷ mới. Nói nhiệm vụ then chốt, bởi nó đụng chạm tới con người, nhất là cán bộ lãnh đạo, đảng viên; bởi nó là cái quan trọng nhất, có tác động quyết định đối với toàn bộ sự nghiệp đổi mới. Dẫu vậy, khi nghiên cứu các nghị quyết, trong đó có Nghị quyết T.Ư VI (lần 2 khóa VIII) và các tài liệu nghiên cứu văn kiện Đại hội IX của Ban Tư tưởng - Văn hóa T.Ư, chúng tôi thấy thiếu một cái gì đó. Những điều suy nghiệm sau đây chúng tôi chỉ xem như những gợi ý bổ sung vào quy trình thực hiện có hiệu quả các Nghị quyết cả Đảng về tổ chức và cán bộ.
            I- Xây dựng Đảng là xây dựng con người đảng viên, trước hết là đảng viên lãnh đạo
 
            Phải thừa nhận rằng, trong nhiều văn kiện về tổ chức và cán bộ, khi bàn đến con người cán bộ, đảng viên, Đảng ta quan tâm đúng mức đến những phẩm chất của cán bộ như: lý tưởng, đạo đức, lối sống, tri thức nghề nghiệp, năng lực hoạt động thực tiễn, tác phong công tác v.v… Còn phương diện tâm - sinh lý như truyền thống, huyết thống, những nhu cầu, thể lực v.v… của con người lãnh đạo dường như được ghi còn mờ nhạt. Truyền thống đóng vai trò hết sức quan trọng đối với sự hình thành mỗi con người. Truyền thống danh gia, vọng tộc, truyền thống cách mạng, yêu nước không chỉ là niềm tự hào, mà còn là động lực của sự hình thành, phát triển mỗi thành viên. Truyền thống cộng đồng Nhà, Làng, Nước của người VIệt là trụ cột làm nên sức mạnh dân tộc, nó thật sự bền vững và có quan hệ hữu cơ với nhau. Nước mất thì nhà tan, dân khổ; nước thịnh vượng thì nhà yên, dân cường. Không thể có một nhà lãnh đạo giỏi mà sinh ra trong một gia đình thiếu nề nếp gia phong. Có thể chưa giàu nhưng các thành viên trong gia đình sống trong sạch...

02/03/2022 lúc 08:55

            L.T.S: Họa sĩ Lê Bá Đảng sinh năm 1921 tại làng Bích La Đông, Triệu Đông, Triệu Phong, Quảng Trị, sang Pháp năm 1939, theo học hội họa tại Viện nghệ thuật Toulouse và trở thành một danh họa nổi tiếng thế giới. Họa sĩ đã được Viện Quốc tế Sain-Louis (Mỹ) tặng giải thưởng “Nghệ sĩ có tài năng lớn và có tư tưởng nhân đạo”(năm 1989), được thành phố New-Orianx (Mỹ) bầu làm công dân danh dự, được Trung tâm tiểu sử Quốc tế, Trường Đại học Cambridge (Anh) tặng danh hiệu “Một trong những người nổi tiếng thế giới trong năm 1992-1993”(năm 1992), được Pháp tặng “Huân chương nghệ thuật văn học Pháp”(năm 1994)… Vừa qua, họa sĩ đã có cuộc trò chuyện qua mạng với cộng tác viên Tạp chí Cửa Việt về tâm linh với nghệ thuật và quê hương, thấm đẫm chất triết lý Việt Nam và phương Đông.
            - Để trở thành một họa sĩ nổi tiếng thế giới với phong cách sáng tạo độc đáo, mới lạ, ông đã tìm cách thoát ra khỏi những khuôn mẫu, những truyền thống của hội họa phương Tây như thế nào?
            - Sống và làm ăn ở xứ ngoài đã là chuyện gay go. Hơn nữa, còn muốn sống đầy đủ, làm nghệ thuật bậc thầy là một vấn đề ngoài tưởng tượng. Nhưng tục ngữ có câu: “Vỏ quýt dày có móng tay nhọn”, vậy phải vót móng tay cho nhọn thêm thôi.
 
            Mỗi xứ có một phong tục, cách làm ăn, sinh sống khác nhau, không phải dễ dàng chi nhưng “nhập gia tùy tục” cũng là trong văn hóa Việt Nam. Vậy tôi cứ tùy tục, tùy lúc, từ khi mới vào đời (18 tuổi) cho đến lúc học xong lành nghề mà vẫn còn tùy tục, trong bầu thì tròn, ống thì dài. Tùy tục, bầu tròn, ống dài nhưng không nô lệ, không luồn cúi, không a - dua, bắt chước. Sống với mỹ thuật, khác với các ngành khác nhiều, mỗi khi học xong phải nên quên hết...

02/03/2022 lúc 08:55

T





iếng chiêng dài bảy núi chín đèo/ vang như tiếng hú của đàn ông, đàn bà/ tìm nhau trong rừng rậm/ âm thanh từ thuở hoang sơ/ của cha ông một thời lận đận/ đến bây giờ vẫn lắng đọng trong tim… Có thể, những dòng thơ này được xem như là lời giới thiệu về bản thân mình của Hồ Chư, một người con của dân tộc Bru- Vân Kiều giữa núi rừng Trường Sơn, Quảng Trị. Sinh ra và lớn lên ở Mò Ó, huyện Đakrông rồi tốt nghiệp đại học Sư phạm Việt Bắc vào năm 1974, Hồ Chư làm báo, làm thơ trong tinh thần của một con người yêu tha thiết nơi chôn nhau cắt rốn. Các tác phẩm thơ của Hồ Chư có mặt trong những tập sách thể hiện đời sống văn hóa văn hóa của người Quảng Trị trong những năm gần đây như Cơn bão đá, Chút hương rừng, Non mai sông Hãn. Đặc biệt, là hội viên Hội Nhà báo Việt Nam tỉnh Quảng Trị, hội viên Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Quảng Trị, Hồ Chư đồng thời là hội viên Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam. Để đến với mỗi vị trí hoạt động nghệ thuật này, con đường mà Hồ Chư chọn chính là những dòng thơ về cội nguồn của mình trong đời sống dân tộc, đời sống thi ca...

02/03/2022 lúc 08:55

“ Hội chứng Việt Nam”





T





rong lịch sử chiến tranh Mỹ, thì chiến tranh Việt Nam là cuộc chiến tranh mà người Mỹ bị sa lầy lâu nhất (1954-1975), và đã để lại những hậu quả nặng nề cho nước Mỹ. Hậu quả đó không chỉ là sự thất bại trong cuộc chiến, mà còn ở những di chứng kéo dài làm ảnh hưởng trầm trọng đến đời sống Mỹ, mà người Mỹ gọi là “ Hội chứng Việt Nam”.
   Nhà báo, nhà văn Mỹ Jack Fletcher đã kể một câu chuyện về người lính Mỹ đã từng tham chiến ở Việt Nam: Anh ta đã bắn một bà cụ nông dân từ phía sau lưng, khi bà vừa bước ra từ ngôi nhà lợp bằng lá dừa của mình. Nhiều năm sau khi trở về nước, anh ta phải vào bệnh viện tâm thần dành cho các cựu chiến binh Mỹ. Đến tháng10 năm 1982, anh ta đã tự sát bằng cách dùng dây nối với cò súng để viên đạn bắn vào sau lưng mình...Trong y học, hiện tượng đó được gọi là “ hội chứng chấn thương thần kinh”.
 
   Vào năm 1988, lần đầu tiên Chính phủ Mỹ đã chính thức thừa nhận rằng 15% cựu chiến binh Mỹ ở Việt Nam trở về, nghĩa là khoảng 50 vạn người, vẫn còn bị rối loại tâm thần nghiêm trọng, mà nguyên nhân của căn bệnh đó là họ đã tham chiến ở Việt Nam. Các nhà xã hội học Mỹ đã khẳng định, trung bình mỗi ngày có ba cựu chiến binh tự sát bằng những cách thức ghê rợn...

02/03/2022 lúc 08:55

T





hắng lợi của cách mạng tháng Tám năm 1945 đã mở ra một bước ngoặt vĩ đại cho dân tộc Việt Nam: Lần đầu tiên sau hàng ngàn năm đấu tranh dự nước và giữ nước, nhân dân lao động nước ta đã đứng lên làm chủ vận mệnh của mình. Chế độ phong kiến tồn tại hơn 1000 năm bị sụp đổ, ách thống trị của thực dân Pháp gần 80 năm, của phát xít Nhật gần 5 năm đã bị đập tan. Tổ quốc ta bước vào kỷ nghuên mới - Kỷ nguyên độc lập tự do và Chủ nghĩa xã hội.
Nhưng cùng với niềm vui của cả dân tộc vừa rũ sạch được gông xiềng nô lệ, là gánh nặng của những khó khăn và hiểm nguy chồng chất. Nạn đói khủng khiếp đã và đang đe dọa, hơn 90% dân số mù chữ thật sự là những kẻ thù đáng sợ. Và, có thể câu châm ngôn sau vẫn luôn đúng: "Bi kịch luôn theo sát những nhân cách lớn, những dân tộc lớn". Chính vì thế, dường như để thử thách sức mạnh của Đảng và nhân dân ta, lịch sử đã "cộng thêm" vào những tai họa mới: Chỉ mười ba ngày sau cuộc tổng khởi nghĩa, 20 vạn quân Tưởng, 1 vạn quân Anh, hàng ngàn quân Pháp và tay sai các loại cùng một lúc kéo vào giày xéo non sông đất nước ta. Chưa bao giờ dân tộc ta phải đối phó với nhiều kẻ thù như thế.

02/03/2022 lúc 08:55

Đ





 
ề tài chiến tranh trở thành đề tài trung tâm của văn học, đặc biệt ở giai đoạn 1945 - 1975. Trong giai đoạn này, tác phẩm viết về chiến tranh chiếm vị trí quan trọng, góp phần xác định đặc điểm, diện mạo và thành tựu văn học. Có thể kể ra hàng loạt những tên tuổi gắn liền với mảng đề tài trung tâm này, nhưng sự đóng góp của nhà văn nữ vẫn còn mờ nhạt.

02/03/2022 lúc 08:55

T





ôi không có hạnh phúc được ở gần Người. Lần đầu tiên gặp Bác, là trong lớp học cán bộ tiếp quản Hải Phòng tại Hà Nội năm 1955. Bác đến rất “bất chợt” và đi cũng rất “bất ngờ”, đến những kẻ “ranh ma” như tôi cũng không đoán trước được.
             Lần thứ hai được gặp Bác là sau tiếp quản Hải Phòng. Lần nay được nhìn Người gần hơn, kỹ hơn và được nghe Người dặn dò trực tiếp. Tôi nhớ hôm đó là hôm Bác Hồ họp với Thành ủy và những người phụ trách các cơ sở sau tiếp quản. Sau khi nghe đồng chí Bí thư Thành ủy báo cáo tình hình, Bác nêu ngắn gọn một số nhận xét về ưu khuyết điểm trong công cuộc khôi phục kinh tế và bước đầu phát triển văn hóa đối với một thành phố mới giải phóng. 

02/03/2022 lúc 08:55

S





inh năm Bính Tý, nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường năm nay lên tuổi 68. Tuổi này gọi ông là tuyệt. Hơn nữa ông đã có cháu ngoại.
Tuổi tác đối với văn nghệ sĩ có quan trọng gì đâu. Song cách gọi quả là quan trọng lắm. Như nhà thơ Xuân Diệu chẳng hạn: già rồi nhưng ai gọi Xuân Diệu bằng ông, bằng bác thì Xuân Diệu giận lắm. Xuân Diệu giải thích: Đã là thi sĩ thì phải gọi tôi bằng Anh chứ! Anh Xuân Diệu hay thi sĩ Xuân Diệu chứ! Các cô gái trẻ gọi Xuân Diệu bằng anh và xưng em thì Xuân Diệu mừng rơn hơn cả ai đãi ông một bữa ăn ngon.

02/03/2022 lúc 08:55

H





ai tác phẩm Lời Bác dặn trước lúc đi xa (1998) và Thăm bến Nhà Rồng (1990) của nhạc sĩ Trần Hoàn có lẽ là những nhạc phẩm mới nhất viết về Bác Hồ.
Điểm lại các ca khúc của Trần Hoàn viết về Bác, thấy nét đặc trưng của anh là miêu tả - miêu tả một cách chân thực, mộc mạc hình tượng người cha già kính yêu của dân tộc. Anh không dùng những lời ca, nét nhạc bòng bẩy, hay hô hào khẩu hiệu để ca ngợi Bác, ở mỗi bài hát anh đều kể lại cho người nghê về một mảng đời hay một tình cảm của Bác.
Trong bài Thăm bến Nhà Rồng, bằng giai điệu mượt mà, đậm đà chất dân ca Nam Bộ, Trần Hoàn đã miêu tả khá sinh động hình ảnh người thanh niên Nguyễn Tất Thành dấn bước lên con tàu đi tìm đường cứu nước. Lời ca có câu:
“Lúc cập thuyền ai đã tiễn người đi
Hay chỉ một mình Bác khăn gói biệt ly…”
Âm hưởng dân ca Nam Bộ đã tạo nên khôn......

02/03/2022 lúc 08:55

H





uỳnh Thúc Kháng (1876 - 1947) không chỉ là nhà chí sĩ yêu nước, nhà hoạt động chính trị mà còn là nhà văn hoá lớn. Thời gian hoạt động văn hoá của cụ không dài (bởi từ năm 1908 đến 1921, cụ bị thực dân Pháp bắt đi đầy ở Cồn đảo, mãi đến năm 1927 mới bắt đầu hoạt động báo chí…) nhưng ý nghĩa xã hội của những hoạt động văn hoá (trong nhiều lĩnh vực như báo chí, thơ, chính luận, tạp văn, nghiên cứu phê bình…) thì rộng lớn và sâu sắc. Đọc qua sáu bài viết mang tính chất tranh luận trên báo Tiếng dân và Phụ nữ thời đàm từ năm 1930 đến 1934 về chánh học và tà thuyết và việc đánh giá Truyện Kiều, chúng tôi xin nêu mấy đặc điểm ưu trội trong phê bình văn học của cụ.
CÓ MỘT CHỦ THUYẾT KIÊN ĐỊNH
Chủ thuyết đó bắt đầu từ đâu? Từ ý thức dân tộc, tương lai văn hoá dân tộc. Người đọc dễ dàng nhận thấy trong bài: Chánh học cùng tà thuyết có phải là vấn đề quan hệ chung không? Một tiểu luận chiêu tuyết những lời bài báng của Phạm Quỳnh đối với Ngô Đức kế, một chí sĩ đã qua đời, tác giả bài Chánh học cùng tà thuyết mà theo cụ Huỳnh là “bác tuyệt xướng có giá trị nhất trong quốc văn, báo giới ta về khoảng mươi năm nay … (I.581)” Chánh học và tà thuyết nói gì? Vận nước thịnh hay suy là do đâu? Là do nhân tâm thế đạo tốt hay xấu, là tại học thuyết chính hay tà. Vài nghìn năm nay, nước ta học chữ Hán, theo đạo Khổng, Hán văn là quốc văn, Khổng học là quốc học. .................
 

02/03/2022 lúc 08:55

T





ính dân tộc trong văn học là một vấn đề lớn. Từ nhiều năm nay, dựa trên thực tiễn sáng tạo văn học của loài người, khoa nghiên cứu văn học đã dần dần xác lập được lý thuyết cơ bản của tính dân tộc trong văn học. Thực tiễn sáng tạo văn học của loài nguời đã chỉ ra rằng tính dân tộc của văn học là một trong những phẩm chất quan trọng hàng đầu của nền văn học, của tác phẩm văn học mà giới nghiên cứu, phê bình văn học, rộng hơn là ngành ngữ văn học, không thể bỏ qua.
Trước tiên, cần xác định khái niệm dân tộc. Dân tộc là một cộng đồng người nối tiếp nòi giống, cư trú trên một địa dư, lãnh thổ nhất định, có chung tiếng nói, lối cảm, lối nghĩ, nếp sống, phong tục, và trên hết là sắc thái văn hóa. Dân tộc, có thể ở phạm vi nào đó, trùng hợp phần nào hoặc trùng khít với nhân dân, Tổ quốc. Khái niệm dân tộc đang bàn tới thường dùng để chỉ một dân tộc trên một lãnh thổ rộng, trùng hợp với đất nước, xét về mặt cơ học và địa lý. Nếu xét về mặt dân tộc học, xã hội học, thì lại cần nhìn nhận theo hướng các thành viên dân tộc trong một dân tộc. Thí dụ trong dân tộc Việt Nam (khái niệm chung về đất nước, địa lý, chính trị) có các dân tộc: Việt, Mường, Thái, Tày, v.v... ( xét về chủng tộc người).
Xét về mặt cơ bản và truyền thống, từ xa xưa đến nay, dân tộc vẫn mang tính ổn định, vững bền nhất. Trên thế giới, thực tế  cho thấy, diễn biến của lịch sử mang màu sắc chính trị sâu sắc thường làm thay đổi khái niệm về bản chất nhân dân và đất nước. Nhân dân có thể dễ dàng thay đổi, thậm chí thay đổi nhiều tùy theo từng thời kỳ lịch sử. Đất nước cũng có thể dễ dàng tạo hợp hoặc phân ly khi chính trị thay đổi. Riêng dân tộc mang tính ổn định cao. Dân tộc luôn luôn là vấn đề nhạy cảm hàng đầu ở mọi thời đại, mọi quốc gia, mọi khu vực...

02/03/2022 lúc 08:55

N





ăm 1995, Thảo Ngân đã làm Hội Nghệ sỹ Nhiếp ảnh Việt Nam và những ai quan tâm đến nghệ thuật nhiếp ảnh nghiêng mình trước bức ảnh "À ơ tiếng mẹ". Từ đó đến nay, vẫn thường có những cuộc gặp gỡ giữa người nghệ sỹ này với những ai đã một đôi lần đối thoại với mọi chiều của không gian và thời gian đời sống qua những tấm ảnh của anh.
Thảo Ngân có khả năng ngắm nhìn, chộp bắt thần thái của sự vật thành những bức ảnh của nghệ thuật nhiếp ảnh trong những khoảnh khắc bất chợt nào đó mà cuộc đời đã trao tặng cho nguồn cảm hứng lặng lẽ và tha thiết khôn nguôi của một nghệ sỹ nhiếp ảnh như anh. Những tia nhìn mẫn cảm, tinh tế và trìu mến của tâm hồn anh phát hiện ra bóng một người mẹ in trên vách nhà bởi ánh sáng của ngọn đèn dầu nhỏ bé đã làm nên tấm hình "Tạc vào thế kỷ". Với Thảo Ngân, nghệ thuật nhiếp ảnh, trước hết có nghĩa là sự có mặt của người cầm máy trong khoảnh khắc mà những điều thường nhật của cuộc sống thể hiện bản chất của nó. Điều này đã gợi mở trong anh rất nhiều ý tưởng sáng tạo bằng sự khám phá, đón nhận và khắc ghi các hình ảnh của đời sống. Những tác phẩm của anh đã đạt giải cao qua các triển lãm, liên hoan ảnh nghệ thuật đều được bắt đầu từ đó. Một "À ơ tiếng mẹ", một "Đèn khuya", một "Hồn biển", một "Tấm áo mẹ vá năm xưa", một "Cho mùa sau", một "Tiếng rao đêm", một "Huyền thoại trong lòng đất" mà cái nào cũng bình dị đã tạo ra sự giao lưu trực tiếp với người xem và đã không ít người cảm thấy mỗi khoảnh khắc bấm máy của Thảo Ngân có thể đem đến cho họ sự ngạc nhiên thú vị trước vẻ đẹp của đời sống và nghệ thuật nhiếp ảnh...

02/03/2022 lúc 08:55

T





hái độ coi thường phụ nữ của đạo Khổng thì ai cũng biết. Tôi chỉ nêu một ví dụ: Vào năm 1907, ông V.M Alecxêép, sinh viên tốt nghiệp đại học tổng hợp Pêtécbua (là nhà Trung Quốc học tương lai và là viện sĩ) đến Bắc Kinh; có một lần đã hỏi một cách tế nhị vị thầy học - người Trung Quốc của mình rằng, thầy có mấy con? Và được ông trả lời: Ông không có con nào cả. V.M Alecxêép nói thêm: "Về sau tôi mới biết là thầy có chín người con gái nhỏ".
Ở Việt Nam, các cụ thường nói: "Vô nam, dụng nữ", và tình hình diễn ra có khác ở Trung Quốc. Nhưng những người phụ nữ chỉ có thể ảnh hưởng đến cộng đồng làng xã thông qua những người chồng của mình ngồi bàn việc ở đình làng.
Còn ở Châu Âu, nơi mà người ta thường làm rùm beng về nền giáo dục của mình, và bào chữa cho những hành động xâm chiếm thuộc địa họ có vẻ như một "sứ giả văn minh hóa", thì tất cả điều đó cũng chẳng tốt đẹp gì. Tất nhiên, ở đó còn tồn tại cái được gọi là sự sùng bái đàn bà. Thật có ích, khi nhớ lại những sự kiện sau: Ở Đức cho đến năm 1958, sau lễ cưới, tất cả tài sản của người vợ được chuyển giao dưới sự quản lý người chồng, không phụ thuộc vào điều mà người vợ có đồng ý hay không đồng ý. Cho đến năm 1970, theo các luật của Cộng hòa Liên bang Đức, người chồng có quyền đòi hỏi người vợ rời khỏi nơi làm việc, nếu như anh ta tìm thấy công việc của vợ mình mang lại tổn thất về sự ổn định và hòa thuận trong gia đình.
Những người đàn ông đã từ lâu thường không cho phép những phụ nữ đến với học vấn. Chỉ có trường hợp đặc biệt, khi cải trang thành đàn ông như một nữ nhân vật trong truyện Nôm khuyết danh Phương Hoa đã đỗ đến Trạng nguyên. ............
 

02/03/2022 lúc 08:55

K





hi đầu dây bên kia người ta báo cho tôi cái tin: Trái tim anh Trần Hoàn đã ngừng đập, tôi sững người. Vốn biết trái tim lớn ấy từ lâu đã quá tải vì sự đa mang, đã nặng nhọc lắm với bao nỗi niềm. Tôi cũng biết tim anh đã bị tổn thương mấy bận rồi. Mới cách đây chừng một tháng anh gọi điện cho tôi hỏi tin  Phạm Ngọc Cảnh có đang ở Quảng Trị không, tôi vội hỏi lại: Tim anh thế nào? Lúc đó nghe anh cười trong máy, tôi đã cảm nhận được một tiếng cười không ổn, tiếng cười chen hơi thở dốc...
Thì rồi cái gì đến nó đã đến, bởi vậy mà tôi không đến mức quá bất ngờ, dẫu vậy tôi vẫn thầm kêu lên, chẳng lẽ anh đi thật rồi sao anh Hoàn ơi!
Chẳng lẽ anh đi thật rồi sao, bởi theo cái lẽ thông thường, đáng ra lũ chúng em phải được nhìn thấy một quãng thời gian anh nghỉ ngơi, như một bài ca phải có quãng lặng khi chuyển điệu...Đằng này cứ ngỡ như đang nhìn thấy anh đi, hình như đang chủ trì một cuộc hội thảo, đang khai mạc triển lãm các tác phẩm văn học nghệ thuật Việt Nam, rồi dự một đêm ca nhạc tại Nhà hát lớn, lại thoáng thấy anh về quê mang sẵn ít kẹo bánh và hương hoa để thắp lên bàn thờ họ......
 

02/03/2022 lúc 08:55

N





hà thơ Tố Hữu từng nhiều lần gọi tên quê hương xứ Huế trong thơ mình. Nhưng dường như từ trong thẳm sâu tâm hồn ông, hai tiếng Trị - Thiên gần gũi như là quê chung. Tháng 8 năm 1954, trong bài Ta đi tới, nhà thơ tự bạch:
Ai về với quê hương ta tha thiết
Sông Hương, Bến Hải, Cửa Tùng...

02/03/2022 lúc 08:55

T





ập thơ “Những mùa trăng mong chờ” của Lê Thị Mây, do chị tự chọn. NXB Hội Nhà văn in năm 2002, bao gồm 117 bài, phần lớn đã in trên các báo hoặc in trong các tập thơ của chị trước đây.
Tôi cố tình lật một trang bất kỳ, để được đọc một bài thơ bất kỳ trong tuyển tập này. Ngẫu nhiên, đó là trang 136, bài thơ lục bát “Kim chỉ”: “Ngồi buồn tìm đến vá may/ Nâng niu ngày tháng cầm tay rách lành/ Lựa tình nửa mảnh hồn xanh/  Mũi kim lần đốt hong hanh cuối mùa// Gió đông áo đắp hiên chùa/ Từng khi sờn khuyết gió lùa lạnh lưng/ Mảnh lòng vá chốn dửng dưng/ Trái tim ân ái đốt bừng nhớ nhung// Ngồi buồn cầm hết mung lung/ Vết thương năm cũ thủy chung dễ gì/ Ngó sen đứt nối từng khi/ Tơ lòng kim chỉ chia li chợt về// Ao sờn mảnh vá người chê/ Bây giờ tôi vá dầm dề gió mưa”. Tuy bài thơ  được tôi chọn đọc một cách ngẫu nhiên như thể người ta bói Kiều, vậy mà nó vẫn mang được khá đầy đủ những phẩm chất đáng quý, những  phẩm chất tiêu biểu của thơ Lê Thị Mây. 

02/03/2022 lúc 08:55

X





ét cho cùng, văn hóa chưa bao giờ là vấn đề tự thân. Nó bao giờ cũng thuộc phạm trù song đề, có khi trước hết là song đề: Văn hóa và kinh tế; văn hóa và chính trị - tư tương; văn hóa và tín ngưỡng tôn giáo, văn hóa và dân tộc...Cách đặt vấn đề trong phần một của Đề cương "Văn hóa bao gồm tư tưởng, học thuật và nghệ thuật" là rộng và chuẩn xác; rộng tương đối trong điều kiện lịch sử dân tộc phải tập trung nhiệm vụ cứu nước. Nói chuẩn xác bởi nó đặt vận mệnh và tiền đồ văn hóa gắn liền với vận mệnh và tương lai dân tộc; mặt trận văn hóa là một trong ba mặt trận (chính trị, kinh tế, văn hóa) và Đảng Cộng sản Việt Nam phải lãnh đạo phong trào văn hóa. Chỉ cần nêu một ví dụ: Giữa lúc kẻ địch coi ta "chẳng có gì về văn hóa"; giữa lúc một bộ phận tri thức cực đoan, hết lời chê bai truyền thống cũ, ném ra văn đàn những mẫu người Việt Nam ngớ ngẩn như Lý toét, Xã xệ... để giễu cợt; giữa lúc đó có người bỏ quên yếu tố dân tộc (1).....