Đỗ Tư Nghĩa (nickname Nhu Do To) sinh ngày 12/1/1947 tại làng ngoại Quảng Điền, Triệu Phong, Quảng Trị.Ông tốt nghiệp Cử nhân triết học tại Đại học Văn hóa - Huế.Năm 1972 vào sống ở Đà Lạt, một thời gian sau về dạy Anh ngữ và Triết học tại trung học Bảo Lộc, Lâm đồng cho đến năm 1981 đổi lên dạy trường Nguyễn Du – Đà Lạt.Năm 1976, kết hôn cùng cô giáo Phạm Thị Hoài An, sinh được hai người con gái.
Ông từ giã cõi trần vào lúc 6 giờ 15 sáng 16/9/2021 bên người con gái thương yêu. Trước đó, năm 1992, gia đình được bảo lãnh sang cư trú tại Mỹ, nhưng Đỗ Tư Nghĩa thấy không thích hợp, nên chọn cách ở lại một mình trong căn phòng trọ đường Nhà Chung, hơn 15 năm mới trở về nhà cũ đến khi ra đi mãi mãi!
Đỗ Tư Nghĩa làm thơ, dịch thuật, dạy Anh văn và để lại một gia tài đồ sộ bào gồm 20 tác phẩm đã được xuất bản như: Khi bố còn thơ (Alexander Raskin, dịch với Phan Thế Hưng) NXB VHTT - Lâm Đồng năm 1986; Những cuộc phiêu lưu của Sherlock Holmes (Conan Doyler) NXB VHTT- Lâm Đồng năm 1987; Con đường tuổi trẻ (Daisaku Ikeda) NXB Trẻ 2005; Cuộc đời của Luận Sư Rajneesh Chandra (hay Tự truyện của Osho) NXB Trẻ 2007; Tự thú (Lev. Tolstoy) NXB Hồng Đức & Khai Tâm 2007; Phiếm thần luận (Paul Harrison) NXB Tri thức 2018; Đời Beethoven (Romain Rolland, cùng Nguyễn Văn Chức) NXB Khai Tâm 2021…và hàng chục tác phẩm văn, thơ, chuyển ngữ chưa xuất bản.
Tiếc thương và tưởng nhớ một người con Quảng Trị tinh anh và tài hoa, Tạp chí Cửa Việt trân trọng giới thiệu một số tác phẩm của ông nằm trong tập thơ “Gởi Tình Yêu - Gởi Cuộc Đời” và từ tác phẩm “After Death” của nhà thơ nữ người Anh Christina Rossetti.
Bên kia cõi sống
(chuyển ngữ từ tác phẩm “After Death” của nhà thơ nữ người Anh Christina Rossetti)
Những tấm màn kéo lên một nửa.
Những cây bấc rải đầy trên sàn nhà sạch bóng.
Hoa hương thảo và táo gai phủ đầy giường tôi nằm
nơi ấy – bóng cây trường xuân bò vào
qua tấm rèm mắt cáo.
Chàng cúi xuống bên tôi, ngỡ rằng tôi đã ngủ
và chẳng thể nào nghe
Nhưng ngờ đâu, tôi đã nghe chàng nói:
“Ôi, đáng thương! Ôi, em tội nghiệp!”
Và khi chàng quay mặt
có một khoảng im lặng sâu
và tôi biết – chàng đã khóc.
Chàng không sờ tay lên vải liệm
không lật tấm khăn che mặt tôi
không nắm lấy tay tôi
cũng không sờ đầu tôi làm nhăn nếp gối.
Chàng chẳng yêu tôi khi tôi còn sống
Nhưng khi tôi chết rồi
chàng lại xót thương tôi.
Và êm ái biết bao
khi biết chàng vẫn ấm
Mặc dầu tôi – đã lạnh vô cùng!
Một hôm chàng nói yêu tôi
Một hôm
chàng hôn tôi
và bảo rằng môi tôi ngọt-
Tôi mỉm cười
và tin chàng nói thật.
Một hôm
chàng vuốt tóc tôi
và bảo rằng
tóc tôi xanh như niềm vui của chàng -
Tôi mỉm cười
và tin chàng nói thật.
Một hôm
chàng nhìn mắt tôi
và bảo rằng
mắt tôi như đại dương
chàng muốn bơi
để chết chìm trong đó -
Tôi mỉm cười
và biết chàng mơ mộng.
Nhưng một hôm
chàng nói
yêu tôi -
Tôi mỉm cười
nhưng vào lúc nửa đêm
tôi tỉnh dậy
và muốn khóc.
Bi khúc II
Ta mang đời qua con sông xanh
Ơ thờ giòng nước cuộn mông mênh
Ai đuổi ta đi ngàn gió bụi
Lạc loài trong những xứ không tên?
Ra đi là đi không trở về
Dặm đời kia còn ta lê thê
Rừng rậm, ôi rừng che khuất lối
Che mặt mày ta mấy thuở u mê.
Ai giam ta trên đồi quạnh hiu
Gượng cười ôm hạt lệ cô liêu
Gọi người chỉ thấy ngàn cây lạnh
Sương trắng bay bay ngoài sân chiều.
Bi khúc II
Ta mang đời qua con sông xanh
Ơ thờ giòng nước cuộn mông mênh
Ai đuổi ta đi ngàn gió bụi
Lạc loài trong những xứ không tên?
Ra đi là đi không trở về
Dặm đời kia còn ta lê thê
Rừng rậm, ôi rừng che khuất lối
Che mặt mày ta mấy thuở u mê.
Ai giam ta trên đồi quạnh hiu
Gượng cười ôm hạt lệ cô liêu
Gọi người chỉ thấy ngàn cây lạnh
Sương trắng bay bay ngoài sân chiều.
